Wat is trekontlasting? Zo zet je een kabel goed vast

Kort antwoord

Trekontlasting is het vastzetten van een kabel vóór de aansluiting, zodat trek, gewicht en trillingen op de bevestiging komen en niet op de klemmen of de connector. In een schakelkast doe je dat met trekontlastingsmodules, kabelkammen of EMC-klemmen; in een kabelrups met klemmen aan beide uiteinden.

Wat is trekontlasting? Zo zet je een kabel goed vast

Trekontlasting is het vastzetten van een kabel vóór het punt waar hij wordt aangesloten. De trek, het gewicht en de trillingen van de kabel komen dan op de bevestiging terecht, en niet op de klemmenstrook, de connector of de soldeerverbinding. Zonder trekontlasting hangt de kabel als het ware aan zijn eigen aansluiting, en die is daar niet voor gemaakt.

Het klinkt als een detail, maar het is een veelvoorkomende oorzaak van storingen die moeilijk te vinden zijn: een ader die net loszit, een connector die af en toe contact verliest, of een kabel die in een kabelrups langzaam opschuift tot hij breekt. In dit artikel lees je wat trekontlasting doet, waar je het nodig hebt en hoe je het goed aanpakt.

Wat doet trekontlasting precies?

Een kabel staat bijna altijd onder een beetje spanning. Hij hangt aan zijn eigen gewicht, hij wordt meegetrokken door een bewegend machinedeel of hij trilt mee met de machine. Al die krachten moeten ergens heen.

Trekontlasting vangt die krachten op een vast punt op, een stukje vóór de aansluiting. Daardoor:

komt er geen trek op de aders en de klemmen
trillen verbindingen niet los
schuift de kabel niet heen en weer
blijft de mantel heel waar hij de kast of de machine in gaat

Het woord zegt het eigenlijk al: je ontlast de aansluiting van trek.

Waar heb je trekontlasting nodig?

Er zijn drie plekken waar trekontlasting vaak het verschil maakt:

(01)In de schakelkast: kabels die van onder of boven binnenkomen, hangen met hun gewicht aan de klemmen als ze niet vastgezet zijn.
(02)Bij de kabeldoorvoer: waar de kabel door de kastwand gaat, mag hij niet heen en weer kunnen bewegen. Veel doorvoeren geven daarom zelf al trekontlasting.
(03)In en aan de kabelrups: kabels in een bewegende rups moeten aan beide uiteinden vast, anders kruipen ze bij elke beweging een stukje op.

Hieronder lopen we ze een voor een door.

Trekontlasting in de schakelkast

In de kast zet je kabels vast op een rail, een montageplaat of in een module. Gangbare oplossingen:

Trekontlastingsmodules: kabels worden in de module gelegd en met kabelbinders vastgezet. Er zijn ook draadloze modules en modules die de kabel vergrendelen.
Kabelkammen met busjes: een kam met messing of aluminium busjes geeft een stevige bevestiging en houdt de kabels netjes per groep naast elkaar.
EMC-klemmen: voor afgeschermde kabels. De klem drukt de afscherming tegen een aardrail of DIN-rail en zet de kabel met kabelbinders meteen vast.

De modules en kammen in ons assortiment zijn van PA66 en helpen te voldoen aan de eisen voor trekontlasting uit EN 62444. Een overzicht staat bij trekontlasting.

Een bijkomend voordeel: met trekontlasting liggen de kabels per groep netjes naast elkaar. Storing zoeken gaat sneller en een kabel bijleggen is eenvoudiger.

Trekontlasting en EMC: twee functies in één klem

Afgeschermde kabels, zoals motor- en encoderkabels, moeten met hun afscherming over de volle omtrek op aarde. Dat doe je met een EMC-klem. De meeste EMC-klemmen zetten de kabel daarbij ook mechanisch vast met één of twee kabelbinders, en geven dus tegelijk trekontlasting.

Let op de volgorde: eerst de kabel vastzetten, dan pas aansluiten. Lees meer over de keuze van de klem bij EMC-klemmen, en over afscherming in de kabelrups in afgeschermde kabel in de kabelrups.

Trekontlasting bij de kabeldoorvoer

Een kabel die door de kastwand gaat, wil je op die plek afdichten en vastzetten. Veel kabeldoorvoeren combineren die twee functies:

Doorvoerplaten met membranen: de kabel wordt door een membraan gedrukt; een tweede membraan geeft extra trekontlasting.
Deelbare frames: de sluiting van het frame klemt de doorvoerrubbers om de kabel en zorgt zo voor trekontlasting, ook bij kabels met connector.

Welke doorvoer bij jouw kabels past, lees je in kabeldoorvoer kiezen. In de Doorvoerplanner zet je je kabels op een rij en zie je welke oplossing past.

Zelf uitrekenenKabeldoorvoer-plannerVan kabellijst naar doorvoer met artikelnummersOpen de planner

Trekontlasting in de kabelrups

In een kabelrups liggen de kabels los, met ruimte om zich heen. Dat is de bedoeling: zo kunnen ze bij elke beweging vrij meebuigen. Maar aan de uiteinden, bij het vaste punt en bij de meenemer, moeten ze juist vast. Dat doet de trekontlasting: klemmen of beugels bij de eindbevestiging.

Zonder trekontlasting gaat het zo mis:

De kabel schuift bij elke slag een stukje op.
Hij trekt strak in de bocht of stuwt op bij de eindpunten.
Hij gaat draaien in de rups, en breekt uiteindelijk.

Zet de kabels daarom aan beide kanten vast, buiten de bocht. Klem ze vast zonder ze af te knijpen: een klem die de mantel indrukt, verplaatst de schade alleen naar een andere plek. Meer tips staan in een kabelrups monteren.

Liggen je kabels al gedraaid of opgestuwd in de rups? In de storingsgids lees je hoe je dat stap voor stap oplost: kabels draaien in de rups.

StoringsgidsKabels draaien in de rupsKabels die in een spiraal gaan liggen of uit de rups kruipen.Naar de oplossing

Wat zegt EN 62444?

EN 62444 is de norm voor kabelwartels en kabelinvoer in elektrische installaties. Hij stelt onder meer eisen aan de trekontlasting van kabels. De trekontlastingsmodules, kabelkammen en EMC-klemmen in ons assortiment zijn gemaakt om daaraan te voldoen. Welke eisen voor jouw installatie gelden, hangt af van de toepassing; dat staat in de norm zelf en in de documentatie van je machine.

Veelgemaakte fouten

Kabels alleen aan de klemmenstrook laten hangen
Kabelbinders zo strak trekken dat de mantel wordt ingedrukt
In de kabelrups maar aan één kant vastzetten
De kabel in de bocht van de rups vastzetten in plaats van bij de eindbevestiging
Afgeschermde kabels vastzetten zonder de afscherming te aarden

Trekontlasting compleet laten regelen

Wij leveren kabelrupsen desgewenst compleet: op lengte, gevuld met je kabels en met de trekontlasting en eindbevestigingen erop. In de Kabelrups-configurator vul je je kabelpakket in; een specialist controleert de indeling kosteloos. Mist er een klem aan een bestaande rups, dan vind je losse trekontlasting bij onderdelen voor kabelrupsen. Liever direct een voorstel? Vraag een offerte aan.

Veelgestelde vragen

Wat is trekontlasting?

Het vastzetten van een kabel vóór de aansluiting, zodat trek, gewicht en trillingen op de bevestiging komen en niet op de klemmen of de connector.

Waarom is trekontlasting nodig?

Zonder trekontlasting komen trek, gewicht en trillingen direct op de aansluiting. Dat leidt tot loszittende verbindingen en storingen. In een kabelrups gaan kabels zonder trekontlasting schuiven en draaien, en breken ze.

Wat is het verschil tussen trekontlasting en een EMC-klem?

Trekontlasting zet de kabel mechanisch vast. Een EMC-klem aardt de afscherming van een kabel. De meeste EMC-klemmen doen allebei, omdat ze de kabel met kabelbinders vastzetten.